 |
CANSAT REISVERSLAG
Zondag 15 augustus: het vertrek.
Pas zeer laat in het project kon er financiële steun gevonden worden om onze deelname mogelijk te maken. Daardoor is de reis pas laat geboekt en dat heeft zo zijn gevolgen: vertrekken om 6u30 ’s morgens, met de auto naar Schiphol, Amsterdam. Van daar om 10u 30 naar Oslo, dan naar TromsÆ, waar we het Britse en het Noorse team tegenkomen, en dan verder naar Andenes. We worden daar afgehaald met een taxibusje en komen uiteindelijk aan op Andoya Rocket Range omstreeks 19u. We installeren ons op de kamers, die zijn net en ordentelijk, en vragen ons af of het hier ’s nachts wel donker wordt, zo ver noordelijk. We maken kennis met de meeste teams, en - hoewel moe van de reis – overlopen we de presentatie van morgen. Lucie zal het team voorstellen en het project introduceren, ze is van bij de start bij alle aspecten nauw betrokken geweest. Net als Julie trouwens, maar die voelt zich niet geroepen. Sven (niet op z’n mondje gevallen en bijzonder goed in gevatte antwoorden, ook in het Engels) zal ingezet worden als geheime wapen bij de presentatie van de resultaten woensdag.
Tijd om te gaan slapen, het is middernacht voorbij.
Maandag 16 augustus: de competitie begint!
Het belooft een drukke dag te worden vandaag. Alles moet immers gereed zijn tegen het einde van de avond want dan wordt er beslist of onze cansat mee mag op de vlucht of niet. Stress gegarandeerd!
We beginnen de dag met een stevig ontbijt om ervoor te zorgen dat we er goed tegenaan kunnen. Er is ook maar één gespreksonderwerp aan tafel: de cansats. Je hoort het overal en eerlijk gezegd is het ook wel begrijpelijk.
Na het ontbijt wordt iedereen buiten verwacht voor de officiële openingsceremonie van de eerste Europese Cansat Competitie. Na enkele welkomstberichten en speeches van o.a. Arne Hjalmar Hansen (hoofd van NAROM, Nasjonalt Senter for Romrelatert Opplaering), Odd Roger Enoksen (managing director van Andoya Rocket Range) en Francesco Emma (hoofd Educatieve projecten van ESA) wordt er zoals gewoonlijk op dergelijke ceremonies een lint doorgeknipt.
Daarna gaan we weer naar binnen – de wind snijdt en we zitten boven de poolcirkel! - waar we enkele uiteenzettingen over de zgn. hands-on projecten van ESA. Dit duurt echter niet al te lang omdat er iets veel belangrijker op het menu staat: de presentaties van de diverse teams waarin die hun project uit de doeken doen en waar er door de jury enkele vragen kunnen worden gesteld. Eén ding is duidelijk na de presentaties: de Britten zijn niet over één nacht ijs gegaan en iedereen staat versteld te gapen na hun indrukwekkende uiteenzetting. De favoriet voor deze competitie is meteen bekend.
Na het lange luisteren is er tijd voor het middagmaal. Na de middag is er eerst nog een uiteenzetting over het Norwegian Space Center, details over de Cansat-competitie en tenslotte nog over de raket die onze experimenten de lucht in zal schieten. En dan het echte werk: elk team krijgt een plekje toegewezen om te werken aan de cansat tot die klaar is voor inspectie. En werken wordt er ook gedaan, de spanning is te snijden, de concentratie van allen stijgt ten top!
Na zeer lang zwoegen zijn we tegen een beetje voor middernacht klaar met alles en krijgen we onze ‘GO’ van de NAROM-verantwoordelijke. Opruimen en alles klaarzetten, checklist opmaken voor morgen, … het loopt uit to na één uur eer we allemaal gaan slapen, moe en een beetje ongerust – zal morgen alles goed gaan? – maar tevreden: we hebben gedaan wat we konden, en het resultaat is goed!
Dinsdag 17 augustus
Lanceerdag en het weer – hier al even wisselvallig en onvoorspelbaar als thuis – is goed. Wel wordt er toenemende wind verwacht vanaf de middag, dus het wordt voortmaken op de lanceersite! Met busjes naar daar, waar de meeste teams weer dadelijk aan het werk gaan. Wij staan er een beetje verweesd naar te kijken: wat zijn die nog allemaal aan het doen? Onze cansat is zo goed als klaar, hij moet enkel nog z’n plastic jasje aan ter bescherming van de kabeltjes, maar dat kan slechts nà het aanzetten, dus daarmee wachten we tot vlak voor de lancering. Verder niks. We kijken wat rond bij de andere teams – gisteren niet mogelijk wegens zelf nog teveel werk – en leren bij. Het ene team heeft zelf een Yagi-antenne gemaakt om de radiosignalen op te vangen, een ander heeft een meer geavanceerde gps dan wij, …
En dan blijken de Britten plots in moeilijkheden te zitten: geen audiokabeltje mee en hard nodig voor nog één test. Of ze aub de onze mogen gebruiken. Tuurlijk mag dat. Even later blijkt hun batterij het te begeven en de paniek loert: geen stroom = geen meting. Of wij een reservebatterij hebben die ze mogen hebben. Ja dus. Of die wel genoeg capaciteit heeft van hun cansat verbruikt bij de 150mA. Die van ons bevat meer elektronica en verbruikt 280mA. OK, da’ goed dan. Maar degradeert de spanning van die batterij niet na een tijdje? Nee, bij gewone batterijen wel, maar dit is Lithium: duur maar goed. Ah, prima. Wacht eens, 9V Lithium? Waar hebben jullie dat gevonden? Ah ja, online, natuurlijk, hadden wij ook moeten aan denken. De onoverwinnelijke Britten lijken ineens toch ook maar mensen!
En dan de lanceringen: 5 raketten met elk twee cansats gaan om beurten de lucht in. Sommige teams zijn niet klaar als hun beurt eraan komt en de volgorde wordt omgegooid. Zo blijken wij ineens met de Britten een raket te delen, niet met de Spanjaarden of de Ieren. Maakt niks uit. De cansat wordt aangezet, ingepakt, parachute gevouwen en de raket ingeladen. Het radiosignaal komt klaar en duidelijk door, alles is in orde.
De lancering verloopt prima, maar de radio valt uit van het moment dat de raket opstijgt. Daar gaat het primaire experiment. Gelukkig zijn we niet alleen in die situatie, bij quasi de helft van de teams zijn er radioproblemen. Een werkpunt voor de organisatoren, of voor de leverancier van de cansat kits die de radiozenders levert.
De Britse cansat, met een zéér grote parachute, drijft met de wind mee, richting bergen. Die van ons, met een kleine maar precies uitgekiende parachute slingert in het rond als zwalpende dronkenlap, reacties uitlokkend over het alcoholgehalte van Belgisch bier. Maar al dat zwalpen zou door de magnetometer en/of de accellerometer moeten opgemeten worden, dus dat belooft voor de metingen een aantal interessante interpretaties! En om het helemaal mooi te maken komt de cansat, vrolijk zwalpend, recht op de verzamelplaats afgestevend. Hij landt uiteindelijk op nog geen 30m van waar we staan. Brave cansat, terug bij de baasjes. Oftewel: wij hebben geen windprofiel nodig (doel van het Britse team) om een precisielanding te maken.
De laatste raketlancering gaat de mist in: halverwege valt de raketmotor uit, de raket begint te vallen, als plots de motor weer aanslaat en de raket er horizontaal vandoor gaat, richting bergflank, die uiteindelijk op een haar na gemist wordt. Dat wordt zoeken naar de cansats, want niemand heeft ze uit de raket zien komen en/of hun geopende parachutes gezien.
Uiteindelijk blijven de Spanjaarden en de Denen verweesd achter: hun cansat wordt niet teruggevonden, zij hebben enkel meetgegevens van de radiotransmissie.
Woensdag 18 augustus
De verschillende teams stellen hun resultaten en bevindingen voor. De Britten doen weer iedereen versteld staan: grondig, wetenschappelijk en met een beheersing van informaticahulpmiddelen (niemand van ons die wist dat dàt ook allemaal kon met Google Earth!). Maar het zijn Britten en gentlemen tot en met: we krijgen een welgemeend dankwoord omdat we ze uit de penarie hebben gehaald met onze toch wel uitstekende batterij (hun cansat is pas na 7 uren gevonden, maar was nog steeds aan het uitzenden).
Ook andere teams stellen hun resultaten voor. Het niveau is wisselvallig, maar het enthousiasme is er altijd!
Sommige teams zijn nog niet klaar met hun presentatie en we worden gevraagd in te springen. We stonden op de lijst voor na de middag, maar vragen 5minuten om er nog eens snel door te gaan. En dan komen onze resultaten: de radio is opnieuw beginnen uitzenden na de landing. Geen idee waarom, alle connecties zijn in orde. De camera (in extremis aan onze cansat toegevoegd omdat we toch nog 3cm³ plaats hadden, heeft zichzelf uitgezet na 5seconden (omdat het in de raket zo donker was?). Maar onze eigen elektronica deed het zo goed als foutloos en de oogst is rijk: uit de gegevens van de magnetometer leiden we de zwalpende beweging af, met een periode van 3,4 seconden. Verschillende assen van de magnetometer vertellen hetzelfde verhaal, een hele geruststelling. Niet zichtbaar met het oog, maar duidelijk aan de metingen is dat de cansat ook op zichzelf zachtjes schommelde, hier met een periode van 0,15seconden. En hysteresis-effecten zijn ook duidelijk te zien. Het levert enkele mooie grafieken op. Ook de accellerometer heeft goed gefunctioneerd, de (verticale) z-as blijkt niet erg betrouwbaar, maar uit de horizontale assen kan de lanceerhoek bepaald worden, en de resultaten kloppen met wat de Narom-lanceerverantwoordelijke meedeelt, en ook door de Britten is gemeten. Maar we zien aan de metingen ook duidelijk het moment waarop de cansat even in vrije val is, tussen het verlaten van de raket en het ontvouwen van de parachute. Nog meer mooie grafieken. De gps valt tegen, hij valt uit voor de lancering, maar op het precieze moment dat hij uitvalt registreert de accellerometer een schok in de cansat. Het blijkt het moment te zijn waarop de Britse cansat in de raket bovenop de onze wordt geplaatst. Meteen goed voor een aanbeveling aan de organisatoren: geen gps-cansats onderaan zetten, want de bovenste cansat blokkeert het satellietsignaal. Een jurylid stelt zich vragen bij een grafiek: hoe kom je aan 10 metingen per seconde met de magnetometer als er maar 1 keer per seconde gegevens naar de grond worden geseind. Ja, in ons geval nul keer, want de radio is uitgevallen, remember? Maar de magnetometer stuurt geen gegevens naar de grond, die stockeert z’n data aan boord. Goed geantwoord Sven! Geen vragen meer.
Middagmaal dan de laatste teams. Denen en Spanjaarden zijn aangeslagen door het verlies van hun cansat, maar geven het beste van zichzelf in hun presentaties. Het medeleven van allen klinkt door in het applaus!
Na de middag geeft Francesco Emma een uiteenzetting over al wat ESA doet om universitairen warm te maken voor de sector lucht- en ruimtevaart. Maar waarom zijn er niet meer projecten om jongeren warm te maken voor techniek en wetenschap in het algemeen? Op niveau secundair dan, want daar wordt de keuze gemaakt.
En dan het moment waarop iedereen heeft gewacht: de jury komt binnen. Dat de Britten het gaan halen is voor iedereen duidelijk. Maar verder? Ierland was sterk, Italië ook, ondanks hun softwareproblemen (hadden ze dat kunnen voorkomen door thuis meer te testen of niet??? En wij? Moeilijk om onszelf te beoordelen. Ons design was radicaal: geen enkele andere ploeg heeft het oorspronkelijk ontwerp zo grondig aangepast. En het werkte! Veel elektronica en zeer compact. We zijn ook de enigen die zelf printplaten hebben gemaakt. Levert dat iets op bij de jury? Ze kijken ook naar ‘outreach’, media-aandacht. Tja, het Nieuwsblad/De Standaard heeft een artikel gepubliceerd. En KAZOOM is komen filmen, net als VTM. En in extremis, vlak voor ons vertrek, TV-Brussel. Is dat genoeg? De Italianen hebben wel 20 krantenartikels gehad, een tiental TV-reportages, sponsoring ook van bedrijven en subsidies van alle denkbare overheden lokaal, regionaal en nationaal… zoveel meer dan wij! En de Ierse meisjes, beginnen zonder kennis van elektronica maar gesteund door universiteit en bedrijfsleven, en dankzij hard werk een schitterend project neergezet. Grrr.. de spanning stijgt.
Als eerste:
‘Een team met een project dat technologisch een grote uitdaging vormde’
(de meeste teams dus).
‘Een team dat de problemen heeft opgelost met een elegant design’ ,
(zijn wij dat?),
‘Een team dat al haar wetenschappelijke doelstellingen heeft bereikt’
(hum, onze radiozender is uitgevallen, die van de Ieren en de Denen niet. Is die radiozender een ‘wetenschappelijke doelstelling of niet? Twijfel, twijfel.)
‘Een team dat twee overtuigende presentaties heeft gegeven’
(wij? De Ieren? De Italianen? De Zweden, Noren, Denen, …).
‘Een team dat andere teams heeft geholpen’
(Ja we hebben de Britten onze reservebatterij gegeven, en de startcoördinaten van onze gps, omdat ze die nodig hadden. Maar de Noren hebben ons geholpen met een softwareprobleem, en och grrrr, heeft hier niet iedereen iemand anders geholpen????) TWIJFEL…….
‘Een team dat volharding heeft getoond en goed bestand was tegen de stress’
(Hmmm, één van de juryleden heeft eens laten vallen dat hij dat zo sterk vond van ons…. Maar voor hetzelfde geld heeft hij dat tegen iedereen gezegd om aan te moedigen…)
‘Een team dat zijn fouten heeft gevonden en aangepakt, en dat haar metingen kon verklaren’
(Ja, onze metingen zaten vol informatie en we hebben veel besluiten kunnen trekken, meer dan anderen misschien, behalve de Britten, dus misschien…….
Third prize, the bronze is for…
The Brussels’ Vikings, from Belgium!!!
OEF!
HEY!!!!!!!!!!!! We hebben BRONSSSSSSSSSSSSSSSS!
Te moe om zot te doen, maar opgelucht en uitgelaten! Ierland krijgt zilver (verdiend) en UK goud (dubbel en dik verdiend!) Felicitaties alom.
Kleine BBQ, avondlijke zwempartij in de Noordatlantische oceaan en sauna, voor wie dat wil natuurlijk. Veel gebabbel en doodmoe naar bed!
Donderdag 19 augustus
De groep is danig uitgedund voor de post-flight briefing en het overzicht van de andere actviteiten op Andoya. Maar we zijn present, en de meest gedreven teams ook. Iedereen heeft kleine oogjes, en de koffie (en thee!) stroomt bij beken. Het slaaptekort doet iedereen de nek om, maar opgeven is er niet bij.
Eigenlijk is de competitie voorbij. Maar omdat de berg tegenover de rocket range al de hele tijd uitdagend staat te staan, wachtend om beklommen te worden beginnen we eraan. Naar het schijnt heb je vandaar boven trouwens een uniek zicht op de range, op het stadje Andenes, en op de hele andere kant van het eiland. Er is geen weg naar boven, maar team Eclipse (UK) begint eraan – zij het zonder leraar – gevolgd door de Brussels Vikings, mét leraar, want die heeft iets met bergen. Het uitzicht is nog grootser dan was gezegd: het Hoge Noorden is onbeschrijflijk mooi. Maar om terug te keren toch liever een iets minder steile bergflank, met paadje. We zijn iets te laat voor het middagmaal, maar alles is nog niet op en we zijn uitgehongerd.
Na de middag transfer naar een hotelletje in Andenes, en in de late namiddag walvissafari! Gelukkig is het middagmaal verteerd want de zee is woelig en het percentage zeezieken ligt schrikwekkend hoog. Gelukkig laten twee potwissen zich geruime tijd bewonderen. Pech voor wie té ziek was, maar een mooie kroon op het verblijf voor de anderen!
’s Avonds een warme maaltijd en feestje of slapen, naar eigen best inzicht.
Vrijdag 20 augustus: de terugreis.
Het is meer dan mooi geweest: we zijn doodmoe en hebben er nog een lange reis opzitten: als we voor middernacht thuis zijn mogen we van geluk spreken. Maar we zijn allemaal intens tevreden: het beste van onszelf gegeven en Europees brons gehaald! Walvissen gezien en een prachtige natuur. Vrienden gemaakt en samengewerkt. Ervaring opgedaan die zal bijblijven! De verantwoordelijke van ESERO (space education resources) is er bij aan het begin van de reis en natuurlijk is onze leraar al plannen aan het maken voor de toekomst! We wensen onze opvolgers evenveel succes als wij hebben gekend, en - wie weet? – nog meer!
Voor ons is het uit: “Brussels’ Vikings, signing off.”
|
|
